Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, ceza kanununda en ağır yaptırımlara bağlanan ve toplumsal hassasiyeti en yüksek suç grubudur. Bu yazı yalnızca genel yasal çerçeveyi açıklar; hem mağdur hem şüpheli tarafında sürecin dikkatle yürütülmesi gerekir.
Cinsel saldırı (TCK 102)
- Temel hâl: Cinsel davranışlarla bir kimsenin vücut dokunulmazlığını ihlal etme; beş yıldan on yıla kadar hapis.
- Sarkıntılık düzeyinde kalma: Ani ve kesintili, süreklilik göstermeyen temas; iki yıldan beş yıla kadar hapis, şikâyete bağlıdır.
- Vücuda organ veya sair cisim sokulması: on iki yıldan az olmamak üzere hapis. Eşe karşı işlenmesi hâlinde soruşturma şikâyete bağlıdır.
- Nitelikli hâller (savunamayacak kişiye karşı, kamu görevinin nüfuzu kötüye kullanılarak, üçüncü derece dahil kan veya kayın hısımlığı, silahla veya birden fazla kişiyle, toplu çalışılan yerlerde) cezayı yarı oranında artırır.
Çocuğun cinsel istismarı (TCK 103)
- On beş yaşını tamamlamamış ya da tamamlamış olmakla birlikte fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama yeteneği gelişmemiş çocuklara karşı her türlü cinsel davranış; on beş–on sekiz yaş arası çocuklara karşı ise cebir, tehdit, hile veya iradeyi etkileyen başka bir nedenle gerçekleştirilen cinsel davranışlar istismar sayılır.
- Temel hâlde sekiz yıldan on beş yıla kadar, sarkıntılık düzeyinde üç yıldan sekiz yıla kadar hapis; on iki yaşını tamamlamamış çocuklara karşı ceza on yıldan, sarkıntılıkta beş yıldan az olamaz.
- Vücuda organ veya sair cisim sokulması hâlinde on altı yıldan az olmamak üzere hapis; on iki yaş altında on sekiz yıldan az olamaz.
- Suç şikâyete bağlı değildir; ağır ceza mahkemesi görevlidir.
Cinsel taciz (TCK 105)
Bir kimseyi cinsel amaçlı olarak taciz eden kişi üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası, çocuğa karşı işlenmesi hâlinde altı aydan üç yıla kadar hapis ile cezalandırılır. Kamu görevinin, hizmet ilişkisinin veya aile içi ilişkinin sağladığı kolaylıktan yararlanılarak, vasi/eğitici/bakıcı sıfatıyla ya da posta veya elektronik haberleşme araçlarıyla işlenmesi hâlinde ceza yarı oranında artırılır. Temel hâl şikâyete bağlıdır.
Reşit olmayanla cinsel ilişki (TCK 104)
Cebir, tehdit ve hile olmaksızın on beş yaşını bitirmiş çocukla cinsel ilişkide bulunan kişi, şikâyet üzerine iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Delil değerlendirmesi ve usul
- Mağdurun beyanı; adli muayene raporu, mesaj kayıtları, tanık anlatımları ve psikolojik değerlendirme raporlarıyla birlikte değerlendirilir.
- Çocuk mağdurlar Çocuk İzlem Merkezi'nde (ÇİM) uzman eşliğinde bir kez dinlenir; kayıt duruşmada kullanılır.
- Duruşmalar gizli yapılabilir; mağdurun sanıkla yüz yüze gelmemesi için tedbirler alınır.
- Şüpheli açısından somut olayın kast, rıza, yaş bilgisi ve temasın niteliği yönünden titizlikle ortaya konması gerekir; ceza aralıkları arasındaki fark çok büyüktür.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz. Somut dosyanız için bir avukata danışmanız gerekir.
Sık sorulan sorular
Cinsel taciz ile cinsel saldırı arasındaki fark nedir?
Cinsel saldırıda vücuda fiziksel temas vardır; cinsel tacizde ise temas olmaksızın söz, yazı, mesaj veya davranışla cinsel amaçlı rahatsız etme söz konusudur.
Bu suçlarda mağdur şikâyetten vazgeçerse dava düşer mi?
Cinsel saldırının sarkıntılık düzeyinde kalan hâli ile cinsel tacizin temel hâli şikâyete bağlıdır ve vazgeçme ile düşer. Diğer hâller ve çocuğa karşı işlenen suçlar şikâyete bağlı değildir.
Mağdurun beyanı tek başına mahkûmiyet için yeterli mi?
Yargıtay, mağdur beyanının samimi, tutarlı ve olayın akışına uygun olması hâlinde hükme esas alınabileceğini kabul eder; ancak beyanın yan delillerle desteklenmesi ve çelişkilerin giderilmesi aranır.
Ceza Hukuku — Ağır Ceza
Bu konuda yürütülen işler ve sık sorulan sorular için çalışma alanı sayfasına bakabilirsiniz.