Bilişim suçları, dijitalleşmeyle birlikte en hızlı artan suç grubudur. Türk Ceza Kanunu'nda hem doğrudan bilişim sistemlerine yönelik suçlar (243–245) hem de kişisel verilere ilişkin suçlar (135–140) düzenlenmiştir.
Bilişim sistemine girme (TCK 243)
Bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına hukuka aykırı olarak giren veya orada kalmaya devam eden kişi bir yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır. Bedeli karşılığı yararlanılabilen sistemlerde ceza yarı oranına kadar indirilir; sistemdeki veriler yok olur veya değişirse altı aydan iki yıla kadar hapis verilir. Sistemin içeriğini görmeksizin veri trafiğini teknik araçlarla izleme de suçtur.
Sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme (TCK 244)
- Bilişim sisteminin işleyişini engelleyen veya bozan kişi: bir yıldan beş yıla kadar hapis.
- Verileri bozan, yok eden, değiştiren, erişilmez kılan, sisteme veri yerleştiren veya verileri başka yere gönderen kişi: altı aydan üç yıla kadar hapis.
- Banka, kredi kurumu veya kamu kurumuna ait sistemlerde ceza yarı oranında artırılır.
- Bu fiillerle haksız çıkar sağlanması hâlinde (başka suç oluşturmuyorsa) iki yıldan altı yıla kadar hapis ve adli para cezası verilir.
Banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (TCK 245)
Başkasına ait kartı rızası dışında kullanarak yarar sağlayan kişi üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası; sahte kart üreten, satan veya kullanan kişi üç yıldan yedi yıla kadar hapis ile cezalandırılır. Kartın belirli yakın akrabalara ait olması hâlinde şahsi cezasızlık uygulanır.
Kişisel verilerin kaydedilmesi ve ele geçirilmesi (TCK 135–136)
- Hukuka aykırı olarak kişisel verileri kaydeden kişi bir yıldan üç yıla kadar hapis; veri kişilerin siyasi, felsefi veya dini görüşlerine, sağlık, cinsel yaşam veya sendikal bağlantılarına ilişkinse ceza yarı oranında artırılır.
- Kişisel verileri hukuka aykırı olarak başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi iki yıldan dört yıla kadar hapis ile cezalandırılır.
- Kamu görevlisi tarafından görevin verdiği yetki kötüye kullanılarak veya belirli meslek ve sanatın sağladığı kolaylıkla işlenmesi ağırlaştırıcı nedendir.
Dijital delil ve soruşturma
- Şikâyette ekran görüntüleri, bağlantı adresleri, tarih-saat bilgileri ve varsa noter e-tespiti sunulmalıdır.
- Savcılık; IP tespiti, HTS ve platform kayıtları için ilgili kurumlardan bilgi ister.
- Cihazlara el konulması ve imaj alınması için hâkim kararı gerekir; CMK 134 kapsamındaki bilgisayar araması usulüne aykırılık, delillerin hukuka aykırı sayılmasına yol açabilir.
Savunmada öne çıkan konular
IP adresinin kişiyle eşleştirilmesinin yeterli olup olmadığı (ortak ağ, açık Wi-Fi), cihazın başkası tarafından kullanılmış olma ihtimali, rızanın bulunup bulunmadığı ve dijital delillerin bütünlüğü (hash doğrulaması) bilişim davalarında savunmanın temel konularıdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz. Somut dosyanız için bir avukata danışmanız gerekir.
Sık sorulan sorular
Başkasının sosyal medya hesabına girmek suç mudur?
Evet. Hesap sahibinin rızası olmadan şifresini kullanarak veya başka yolla hesaba girmek bilişim sistemine girme suçunu (TCK 243) oluşturur; hesabı ele geçirip kullanma daha ağır hükümlere girebilir.
Birinin fotoğrafını izinsiz paylaşmak hangi suçtur?
Duruma göre özel hayatın gizliliğini ihlal (TCK 134) veya kişisel verilerin hukuka aykırı olarak yayılması (TCK 136) suçunu oluşturabilir; içerik cinsel nitelikliyse cezalar artar.
Bilişim suçlarında fail nasıl tespit edilir?
IP adresi, cihaz kimlikleri, platformlardan alınan log kayıtları ve dijital materyal incelemesi ile tespit yapılır; savcılık bu bilgileri servis sağlayıcılardan ve BTK'dan ister.
Ceza Hukuku — Ağır Ceza
Bu konuda yürütülen işler ve sık sorulan sorular için çalışma alanı sayfasına bakabilirsiniz.